Hướng dẫn pha màu vẽ tranh thủy mặc cơ bản

Trong quá trình bán màu vẽ tranh thủy mặc, Thư Pháp Dụng Phẩm nhận được rất nhiều câu hỏi liên quan đến việc sử dụng màu gì để vẽ 1 chủ đề nào đó. Ở bài viết dưới đây, shop xin chia sẻ 1 số kiến thức cơ bản về màu vẽ tranh thủy mặc và cách pha màu.

Ban đầu có lẽ mọi người cũng thắc mắc, vẽ tranh thủy mặc thì dùng màu gì?

Màu Marie’s hay còn gọi là màu con ngựa, là một loại màu vẽ giá rẻ phổ thông, được nhiều người dùng để tập vẽ tranh thủy mặc. Màu Marie's là một dạng màu nước đặc biệt dành cho tranh thủy mặc, phù hợp với các kỹ thuật nhuộm, tích mực, phá mực trong tranh thủy mặc. Màu Marie’s được làm từ khoáng chất tự nhiên hoặc màu chiết xuất từ thực vật. Khi dùng trên giấy xuyến (giấy tuyên), giấy dó hoặc lụa màu thấm lan tự nhiên, màu giữ lâu trên mặt giấy, lụa. Màu Marie’s có độ loang mềm, thấm sâu vào giấy. Người vẽ sử dụng kết hợp các màu với nhau để tạo ra màu mong muốn phù hợp với nhu cầu sáng tác, đặt biệt mực nho (mực tàu) thường xuyên được sử dụng để điều chỉnh sắc độ.

Bảng màu vẽ tranh thủy mặc Marie's

Một số lưu ý khi pha màu:

- Việc pha màu phụ thuộc vào thói quen và kinh nghiệm. Điều này tạo lên phong cách cá nhân. Tỷ lệ pha màu, lượng mực nước khác nhau sẽ tạo ra màu sắc và sắc độ khác nhau.

- Trước khi lấy màu, phối màu người ta thường lấy 1 lượng nước nhất định ở đầu bút rồi tiến hành lấy màu từng chút một. Quá trình lấy màu, lấy mực đã có sự phân sắc ở đó. Ngọn bút lượng màu mực nhiều nên sắc đậm, phần bụng bút lượng màu ít nên sắc nhạt, từ đó tạo ra phân sắc trong đầu bút và khi vẽ.

Ví dụ về việc pha màu để vẽ hoa sen: Mỗi người có cách phối màu, sử dụng màu khác nhau. Đây chỉ là ví dụ minh họa cho bức tranh nêu trên để mọi người dễ hình dung.

- Cánh hoa: Dùng màu thự hồng (390) + màu trắng (104). Vị trí màu đỏ là lượng nước, màu trắng nhiều, màu thự hồng ít.

- Lá và cuống sen: Hoa thanh (495) + đằng hoàng (218), mực nho để điều chỉnh sắc độ đậm.

- Gân lá, gai trên cuống sen: Mực nho

- Lá cỏ: Mực nho + giả thạch (684)

- Chuồn chuồn: Cánh dùng màu hoa thanh nhạt, thân dùng giả thạch nhạt, chi tiết khác dùng mực nho.

MỘT SỐ MÀU CƠ BẢN TRONG VẼ TRANH THỦY MẶC:

Dưới đây là một số tông màu, nhóm màu thường dùng trong vẽ tranh thủy mặc.

• ████ Ngân Chu (银朱): màu hồng tối.
• ████ Yên Chi (胭脂): đỏ sẫm. Màu thực vật, được làm từ ba loại cây: hồng lam, thiên thảo, tử cành. Để lâu dễ phai.
• ████  Chu Sa (朱砂): đỏ son. Dùng vẽ hoa, lông chim.
• ████  Chu Biêu/ Tiêu (朱膘): đỏ cam. Sáng hơn Chu Sa, nhưng độ bão hòa thấp hơn. Dùng vẽ hoa.
• ████ Giả Thạch (赭石): nâu đỏ. Dùng vẽ núi đá, thân cây, cành già, lá già.
• ████ Thạch Thanh (石青): xanh đá, xanh lam đậm. Nhóm màu xanh này gồm: Đầu lục, Nhị thanh, Tam thanh (tùy độ đậm). Dùng vẽ lá hoặc núi đá.
• ████  Thạch Lục (石绿): xanh lá. Nhóm màu xanh này gồm: Nhất đầu lục, Nhị lục, Tam lục. Dùng vẽ núi, thân cây, lá, rêu...
• ████  Bạch Phấn (白粉): Màu trắng. Có hai loại: bột sò và bột chì. Dùng vẽ hoa trắng, chim hoặc pha màu cùng màu khắc. Ví dụ: Khi pha đệm với đằng hoàng sẽ làm nổi bật tông màu vàng.
• ████  Hoa Thanh (花青): xanh tía đậm. Dùng vẽ cành, lá, núi đá, sóng nước. Làm từ lá cỏ lam, chiết thành chàm rồi tinh luyện. Có thể pha cùng Đằng Hoàng để tạo thành lá non hay màu lá cỏ.
• ████  Đằng Hoàng (藤黄): vàng sáng. Dùng vẽ nhụy hoa, kết hợp với hoa thanh tạo ra màu xanh lá.
• ████  Giả Thạch Sắc (赭石色): màu nâu khoáng.
• ████ Thư Hoàng (雌黄): khoáng chất màu vàng cam, bán trong suốt. Thành phần là As₂S₃, có thể dùng để chế tạo màu. Người xưa dùng màu này để sửa chữ, từ đó sinh thành cụm từ “loạn hạ thư hoàng” (sửa bậy), “tín khẩu thư hoàng” (nói bậy).
• ████  Hùng Hoàng (雄黄): Tên gọi của 1 loại dược liệu,  là loại khoáng chất chứa Asen sunfua. Tên gọi khác là: Thạch hoàng, hoàng thạch.
• ████  Dương Hồng (洋红): đỏ cam. Dùng vẽ hoa.

CÔNG THỨC PHA MÀU:

1. Thảo lục (xanh cỏ): 70% Hoa Thanh + 30% Đằng Hoàng.
2. Chấp lục (xanh non): 80% Đằng Hoàng + 15% Hoa Thanh + 5% Chu Biêu.
3. Lão lục (xanh già): Thảo lục + ít mực hoặc Yên Chi.
4. Đàn hương (Màu gỗ đàn hương): 70% Đằng Hoàng + 20% Chu Biêu + 10% Tam Lục. Pha loãng để làm nền hoặc màu mầm non, lá non.
5. Mễ Hoàng (vàng gạo): 70% Đằng Hoàng + 30% Chử Thạch. Dùng làm nền, tạo hài hòa màu trong tranh nặng màu.
6. Tam Lục (màu xanh lá cây nhạt): Thạch Lục + Trắng. Thêm trắng nhiều hơn thành Tứ Lục, Ngũ Lục. Tương tự với Tam Thanh, Tứ Thanh...
7. Lão Chử （đỏ nâu già）: Chu Biêu + Mực. Gần giống nâu đậm. Dùng vẽ thân cây, chỗ lá bị sâu ăn.
8. Yên Chi Thủy (Hồng phớt đỏ): Yên Chi pha loãng với nhiều nước. Dùng tô lại đường nét. Tương tự như Thự hồng Thủy, Hoa Thanh Thủy...
9. Đậu Lục (xanh đậu): Tam Lục + Đằng Hoàng + ít Thái Thanh Lam.
10. Mặc Hồng (Đỏ mực): Thự Hồng + ít mực.
11. Giả Lục (màu xanh lá cây pha nâu đất hoặc xanh lá lẫn sắc đỏ gạch): Giả Thạch + Thảo lục.
12. Cổ Đồng Sắc (màu đồng cổ): Chu Biêu + Mực + ít Đằng Hoàng + Thự Hồng.
13. Trấp Lục Sắc (màu xanh lá tươi sáng, mọng nước, giống màu cỏ non, lá mới nhú hoặc matcha.): Thảo lục + Đằng Hoàng + ít Chu Biêu.
14. Lục Xám (xanh xám): Tam Lục + ít mực.
15. Nha Lục (xanh mầm, chồi non): Chấp lục (xanh lá) + Đằng Hoàng.
16. Mễ Hoàng Nhạt (vàng gạo nhạt) : Đằng Hoàng + Chu Biêu + ít mực.
17. Màu vàng cam : Đằng Hoàng + Chu Biêu. Dùng vẽ hoa dưa leo, hoa mướp, trái tỳ bà, bầu.
18. Tử Sắc (màu tím): Thự hồng + ít Thái Thanh Lam. Dùng vẽ nho, tử vi, tử đằng.
19. Mặc Lục (xanh lá đậm): Thảo lục (xanh lá) + ít mực.
20. Xanh lá già: Thảo lục (xanh lá)+ ít Yên Chi.
21. Xanh phỉ thúy: Thái Thanh Lam + Đằng Hoàng + ít phỉ thúy lục.
22. Nâu đất: Chử Thạch + Mực.
23. Lam Xám: Hoa Thanh + trắng + ít Tam Thanh.
24. Màu nhân đậu đỏ: Yên Chi + Chu Biêu + ít Hoa Thanh.
25. Thổ Hồng (đỏ đất): Chu Biêu + ít Yên Chi.
26. Thanh Lục (xanh lơ, xanh ngọc nhạt): Thảo lục + ít Thái Thanh Lam.
27. Xanh Lam: Thái Thanh Lam + Tam Thanh.
28. Chu Hồng (đỏ son): Chu Biêu + Thự hồng.
29. Thổ Hoàng (vàng đất): Mực + Đằng Hoàng + Chu Biêu + ít Tam Lục.
30. Cam Hồng Nhạt: Chu Biêu + ít Thự Hồng.
31. Đỏ cam tươi: Thự Hồng + Đằng Hoàng (vẽ anh đào, hồng... có thể giảm hoặc bỏ Đằng Hoàng)

Bạn đừng quá lo lắng về việc pha màu, vì khi học về 1 chủ đề nào đó thì chỉ một thời gian sau bạn sẽ quen và biết mình thường sử dụng những màu nào. Màu sắc trong bức tranh rất đa dạng nhưng chung quy lại chỉ sử dụng từ những màu cơ bản. Hãy tập trung vào những màu cơ bản có tần suất sử dụng nhiều như: Trắng, thự hồng, đại hồng, thái thanh lam, yên chi, giả thạch, chu biêu, chu sa, hoa thanh, tam thanh, tam lục... Bạn hãy kết hợp các màu với nhau để tạo ra màu mới, màu mới được tạo ra sẽ có sức sống hơn rất nhiều với màu nguyên bản. Thủy mặc là "mực nước", vì vậy hãy tận dụng ttriệt để mực nho và nước. Rất nhiều chi tiết chỉ cần dùng mực và nước đã có thể tạo ra hiệu quả mong muốn rồi. Chúc bạn có thật nhiều tác phẩm tranh thủy mặc thật ưng ý.

Thư Pháp Dụng Phẩm